l'Eglise de Bohan sur Semois De historie van de St. Léger kerk te Bohan
en Francais, en in het Nederlands
1  

De bijzondere en mooie kerk van Bohan sur Semois werd in 1760 gebouwd, op de fundamenten van een veel ouder kerkgebouw, waarvan vooralsnog nadere gegevens ontbreken. Het gaat hier om een prachtig voorbeeld van Ardeense kerkbouw uit het midden van de 18e eeuw in romaanse stijl. Er was reeds een kerk in Bohan in de 12e eeuw zo bewijzen de archieven. Het oudst gevonden document dateert uit 1190. De oude parochie viel onder het bisdom van Reims, onder het toenmalige dekenaat van Mezieres. In 1802 veranderde dat uiteraard en was het bisdom Namen dat de parochie van Bohan regeerde. De patroon van de kerk van Bohan is de heilige St. Léger, het voornaamste parochie feest is echter OLV Hemelvaart op 15 augustus. In het jaar 1235 schonk Dame Clarisse van Gedinne, een dorp in de buurt, een som geld voor het herstellen van de kerk. Hieruit blijkt dat er reeds een bestaande kerk is geweest in dat jaar in Bohan. Doordat de kerk aan de oever van de Semois rivier is gebouwd, is ze herhaaldelijk door overstromingen in het rivierwater komen te staan, de laatste maal nog in  januari 2003, zie de foto's op deze website. De pastorij die naast de kerk stond is heden verdwenen. Hetzelfde lot onderging het oude kerkhof achter de kerk, maar pas in de vorige eeuw. Voor de viering van het 100 jarig bestaan van België, is op de plaats van het oud kerkhof een lindeboom geplaatst, die heden van aanzienlijke omvang is geworden. De huidige pastorij uit 1853 is niet meer in gebruik als zodanig en heden in het bezit van de gemeente Vresse.

 

 

2

2a

2b

De kerk van Bohan is destijds door de bewoners van Bohan en de broeders van de abdij van Laval Dieu te Monthermé (heden in Frankrijk) gefinancierd. Pastoor Jacques de Rogissart zou volgens de oude archieven de eerste gevestigde pastoor van Bohan zijn geweest in 1446. Ook Jacques Herlay is in 1565 pastoor te Bohan geweest. De huidige kerk van Bohan, met een hoogte van 30 meter, werd opgetrokken in leisteen uit plaatselijke groeves, ook het dak is van leien. De raamkozijnen zijn van gele Franse steen, een soort zandsteen verwant aan mergelsteen. Deze werd gewonnen uit de groeve van Don-le-Mesnil, in de buurt van Charleville (heden in Frankrijk). Dezelfde steen werd gebruikt aan de buitendeur en in het kerkportaal en het bijzondere ovaal raam in de toren. Dezelfde bouwwijze werd eeuwenlang ook voor de locale huizen gebruikt, een treffend voorbeeld hiervan is het huisje aan de rechter zijde van de kerk, aan de Place Henri de la Lindi, met de naam "Le Petit Ours".  (zie foto boven)
3  

De haan op de torenspits is hersteld in 1970, deze was in zeer slechte staat geraakt, omdat de plaatselijke jagers bij elke trouwpartij in de kerk, het niet konden laten een schot op de haan te lossen. Tegenwoordig schiet men in Bohan nog steeds bij elke trouwpartij in de kerk, maar nu met een klein kanon geplaatst tussen kerk en Semois, naast de "Huwelijkssteen" (zie website) en natuurlijk schiet men nu niet meer op de haan. Bij het koor vindt u de graftombe van Henri de Bohan uit het 16e eeuwse geslacht van d'Orchimont, die in 1326 overleed. De grafsteen van pastoor Nicolas Jacquemart, overleden in 1741, net voor de aanvang van de bouw van de huidige kerk, is te bezichtigen, alsook aan de noordzijde op de buitenmuur het graf van Pastoor Gillet, gestorven in 1866. De middenbeuk van de kerk is sober maar smaakvol ingericht. Deze soberheid reflecteert een weinig de economische  situatie van het dorp de afgelopen eeuwen, men vertelde over de bewoners, met name in het tabaks-tijdperk van het dorp, 'Die arme mensen van Bohan, pot op het vuur en niks te verteren'. Het is echter sterk de vraag of dit gezegde de werkelijkheid wel correct weergaf, zeker heden ten dage is daar niets van aan, Bohan is een welvarend dorp.

4 De wijwatervaten zijn van marmer en zijn geplaatst op een gietijzeren voet en dateren uit 1760. De preekstoel, de banken, het oksaal en de biechtsoel zijn allen uit eikenhout vervaardigd en zijn uit de zelfde eeuw en van dezelfde stijl als het meubilair uit de kerken in de buurdorpen, een typisch voorbeeld is de kerk van Laforet. In de kerk bevonden zich naast het hoofdaltaar ook twee zijaltaren. Een ter ere van St. Joseph en een ter ere van Onze Lieve Vrouwe. Beiden zijn weggenomen uit de kerk in 1950. Ook de communiebank is toen verwijderd. Enkele schilderijen zijn van de hand van "Renon Letellier de Charleville, 1827" zij stellen voor: La transfiguration, l'Assomption, saint Leger". Een wat ouder schilderij naast het tabernakel stelt de OLV voor. Voor de bewaring van de hosties heeft de kerk een goud/zilveren kelk met een afbeelding gegraveerd van St. Léger als bisschop gekleed.
5 U kunt ook nog een koorlessenaar uit de 19e eeuw, een grote kandelaar uit de 18e eeuw, beelden van St.Antonius van Padua, St. Theresa, St. Hubertus, allen uit de 19e eeuw, een kruisbeeld van Christus in polychrome uit de 19e eeuw, in de kerk gaan bezichtigen. de kruisweg is uit de 20e eeuw. Tot aan het begin van de 2e wereldoorlog in 1940-1945 heeft de toren twee klokken gehuisvest. Deze werden op de klassieke manier bediend met touwen die hingen vanuit de toren in het portaal.
De grote klok werd in 1860 gegoten en in 1943 door de Duitse bezetter gestolen. In 1949 is ze vervangen door een nieuwe, geheel in de oude stijl van de vorige klok is ze gegoten. Ze heeft het opschrift: "
Je remplace ma soeur fondue en 1860 et enlevee pendant la guerre en 1943. Parrain: Armand Husson, bourmestre marraine, sa dame Juliette Godart".
De tweede klok is uit 1909 en door de Duitsers ongemoeid gelaten. Ze heeft het opschrift: "Je m'appelle Marie. J'ai pour parrain Leon Collard et pour marraine, Madame Leon Collard, nee Marie Defoiche. J'ai ete fondue en 1839 et refondue en 1909 par Caussard, de Tellin".

De derde klok is uit 1949, zij werd geschonken door de bewoners van Bohan, uit dankbaarheid voor de bescherming welke ze genoten in de 2e wereldoorlog. Peter en meter van deze klok zijn de beroemde
generaal en ridder Josue Henri de la Lindi en zijn echtgenote. Generaal Henri werd in Bohan geboren in 1869 en heeft veel voor het dorp betekend. Hij stierf op 31 maart 1957. Ook is hij zeer bekend geworden in de Belgische Congo door zijn strijd tegen de slavernij. Het kerkplein is naar hem vernoemd: Place Henri de la Lindi.
6

7

 

8

 

 

 

Voor het begin van de bouw van de school van Bohan in 1865, vergaderde het gemeente bestuur van Bohan op de eerste verdieping van de kerktoren, daar toen is echter een einde aan gekomen omdat er steeds wrijving was tussen kerkbestuur en gemeentebestuur wie de sleutels van de kerk in zijn bezit mocht hebben.
Vroeger werd de kerk verwarmd door een grote houtkachel in het midden van de kerk, die op een grote pijp was aangesloten die in het midden van het dak naar buiten ging. tegenwoordig is er de bekende hetelucht verwarming op mazout welke men tegenwoordig in veel kerken vindt. Tot 1950 werd de muzikale begeleiding van koor en liturgie gedaan door een harmonium, tegenwoordig staat er een elektronisch orgel. Helaas bezit de kerk geen fraai pijporgel zoals vele kerken in de omgeving. De huidige pastoor van Bohan, de heer
Abbé Casmir NNUBIA, is tevens pastoor van omringende dorpen zoals Membre, Vresse en Laforet.
De kerk van Bohan is een fraai voorbeeld van Ardeense kerkbouw in de 18e eeuw. De kerk staat als  monument geregistreerd.

 

 

 

 

 

 

L'Histoire de l'église de Bohan, cliquer ici.

 


Photos et texte © Hans Hilberink 2002/2011. 
Dank aan Joseph Cornelis, koster van de kerk van Bohan.
@
bohan.be / update 10-06-2011.